Dlaczego dziś każdy zespół potrzebuje się rozwijać
Świat zmienia się szybciej niż kiedykolwiek: technologia transformuje nasze codzienne wyzwania, wprowadzane są nowe modele pracy a automatyzacja oznacza, że niektóre role przestają istnieć a na inne pojawia się ogromny popyt. Dlatego elastyczność, zdolność do adaptacji do zmian i przyswajania nowych umiejętności stają się kluczowymi kompetencjami przyszłości. To od zdolności do nauki zależy długoterminowa kariera jednostek i długofalowy sukces organizacji. Według Harvard Business Review, pracownicy w zespołach uczących się (ang. growth mindset) są o 34% bardziej zaangażowani i proaktywny, o 47% bardziej skłonni do zaufania, i czują aż o 49% mocniej, że ich organizacje się rozwijają i są innowacyjne. Dlatego tak ważne jest budowanie organizacji uczących się i kultywowanie Growth Mindset w zespole.
Czym jest Growth Mindset?
Growth Mindset, czyli „nastawienie na rozwój”, to opisane przez Carol Dweck przekonanie, że zdolności i kompetencje można rozwijać poprzez wysiłek, naukę i doświadczenie. W przeciwieństwie do tego Fixed Mindset („nastawienie na stałość”) zakłada, że nasze zdolności są wrodzone i niezmienne. To, jak myślimy o własnych możliwościach, ma ogromny wpływ na naszą motywację, podejście do wyzwań i sposób reagowania na porażki.
Po czym rozpoznać Growth i Fixed Mindset?
Warto obserwować współpracowników w codziennym działaniu – ich reakcje podpowiedzą nam, jak podchodzą do rozwoju
| Sytuacja | Growth Mindset | Fixed Mindset |
| Zadanie poza strefą komfortu | „Spróbuję, zobaczę, co się nauczę” | „Nie umiem, więc się nie nadaję” |
| Krytyka | „Pomaga mi się poprawić” | „To atak na mnie” |
| Sukces innych | „Inspiracja dla mnie” | „Zagrożenie – będą woleć drugą osobę” |
| Porażka | “Cenna lekcja, wiem czego unikać” | “To dowód, że się nie nadaję do tego zadania |
| Potrzebny duży wysiłek | “Im więcej pracy włożę, tym lepszy się stanę” | “Ewidentnie nie mam do tego talentu, czas zająć się czymś innym |
| Zmiana | “To szansa na nowe rozdanie” | “To zagrożenie – nie poradzę sobie” |
| Ryzyko | “Fajnie się czegoś nauczyć – podejmę ryzyko” | “Muszę dostarczyć założony rezultat – lepiej nie eksperymentować” |
| Wynik | “Skupiam się na procesie, nie na wyniku” | “To rezultaty świadczą o tym, na ile jestem dobry” |
Z czego wynika opór i fixed mindset u pracowników?
Jak widać wyżej, to nastawienie na rozwój (Growth Mindset) ma większą szansę by przynieść najlepsze rezultaty. Ale nie każdy współpracownik będzie je przejawiał. Fixed mindset często łączy się z
- Przeładowaniem poznawczym, dużym poziomem stresu i brakiem czasu – ciężko uczyć się gdy “palą się” nam bazowe projekty i nie czujemy się bezpiecznie. Nauka powoduje obciążenie poznawcze i trzeba mieć na nią zasoby.
- Przyzwyczajeniem do strefy komfortu – z czasem przyzwyczajamy się do utartego schematu, mamy już wystarczająco dużo wiedzy, by poradzić sobie w pracy i ciekawość naturalnie maleje. To tzw. paradoks eksperta – im więcej wiemy w danym obszarze, tym ciężej nam dostrzegać nowe możliwości rozwoju.
- Niesprzyjającym środowiskiem – gdy ludzie dookoła nas wykazują fixed mindset – na przykład oczekując tylko perfekcyjnych rozwiązań, krytykując podejmowanie ryzyka i nieustająco oceniając – ciężko jest zachować nastawienie na rozwój.
Dlatego właśnie tak ważny jest mindset jaki panuje w całym zespole i szerszej organizacji – tworzenie przestrzeni na rozwój, challengowanie status quo i modelowanie odpowiedniego nastawienia to misja dla każdego świadomego lidera.
Jak lider może budować nastawienie na rozwój w zespole?
Budowania growth mindset (nastawienia na rozwój i rezyliencji w zmianie) nie załatwi samo szkolenie – kluczowe są działania lidera. Jak w praktyce zachęcić zespół do nieustającej nauki?
- Stawiaj odpowiednie wyzwania – dzieląc pracę dobieraj zadania do kompetencji i pasji, dbając o to by były wyzwaniem, ale nie wprowadzały pracownika w strefę paniki
- Nieustająco feedbackuj – ludzi i projekty. Wykorzystuj feedback na spotkaniach 1:1 a nie tylko na rocznych ocenach. Poddawaj ewaluacji projekty i procesy, wprowadź learning sessions i dbaj o wyciąganie wniosków z odbytych działań
- Wspieraj dzielenie się wiedzą – dobieraj do projektów juniorów i seniorów, twórz okazję do wewnętrznego mentoringu i job shadowingu (obserwowania bardziej doświadczonych kolegów), daj dostęp do narzędzi rozwojowych (coaching, e-learning, szkolenia etc)
- Celebruj progres i osiągnięcia – dbaj o to, by utrzymywać motywację – doceniaj zarówno sukcesy jak i okazję do wyciągania wniosków z porażek. Pokaż, że cenisz nie tylko wyniki, ale i wysiłek włożony w rozwój
- Modeluj growth mindset – bądź ciekawy, pokazuj że się uczysz i jak wyciągasz wnioski z porażek
Jak lider może nieświadomie zabić innowację?
Fixed Mindset w zespole często pojawia się nie z powodu złych intencji lidera, ale z powodu nieświadomych nawyków. Gdy koncentrujemy się wyłącznie na wynikach, perfekcji i szybkim dostarczaniu efektów, nie zostawiamy miejsca na rozwój, eksperymentowanie i naukę na błędach. Dlatego warto uważnie przyglądać się własnym praktykom – i świadomie budować kulturę, w której rozwój i uczenie się są równie ważne jak sukcesy.
Jak lider może (nieświadomie) promować Fixed Mindset w zespole:
- Ograniczaj samodzielność – nie dawaj przestrzeni na eksperymenty ani autonomię w zarządzaniu zadaniami. Kontroluj czas i sposób wykonania pracy.
- Przydzielaj projekty tylko sprawdzonym ekspertom – wyzwania dawaj wyłącznie sprawdzonym osobom, by unikać ryzyka błędów i spadku jakości. Nie zmieniaj zakresu obowiązków – jeśli coś działa, nie warto tego psuć!
- Dawaj feedback tylko w wyjątkowych sytuacjach – unikaj regularnej transparentnej komunikacji – w końcu komuś może się zrobić przykro. Jeśli musisz dawać feeedback, skup się tylko na negatywach – ale najlepiej krytykuj po cichu w towarzystwie osób trzecich.
- Chwal tylko rezultaty – doceniaj tylko efekt końcowy, nie zwracaj uwagę na wysiłek, ryzyko czy eksperymenty. Nie bierz pod uwagę rozwoju kompetencji i nie trać czasu na analizę przeszłości i wyciąganie wniosków
- Traktuj porażki jako dowód niekompetencji – zamiast wyciągać wnioski, przypisuj winę. Zawsze oceniaj personalnie ludzi, nie skupiaj się na projekcie czy procesie.
Katalizatory rozwoju w zespole
By uniknąć złych liderskich rutyn i nawyków, warto świadomie wykorzystać katalizatory rozwoju. Katalizatory rozwoju to kluczowe dobre praktyki, które będą wspierać pracowników na ich ścieżce rozwojowej. Warto o nich myśleć jako o pomocnych impulsach do rozwoju, które będą budować zaangażowanie, odpowiedzialność osobistą oraz chęć wychodzenia ze strefy komfortu.
1. Praca zespołowa
Według licznych badań kreatywność i innowacyjność to bardziej funkcja środowiska, w jakim pracujemy niż unikalnego talentu jednostek. Dlatego dobierając ludzi do projektów warto się zastanowić – kto tu się od kogo będzie mógł czegoś nauczyć? Czy mam w tym teame „masę krytyczną” nastawienia na rozwój, które będzie zachęcać każdego do eksperymentowania?
2. Feedback i performance reviews
Feedback to kluczowe narzędzie w pielęgnowaniu rozwoju – ważne by był częsty, nieoceniający i konkretny. Warto praktykować zwinne rytuały i feedbackować nie tylko ludzi, ale i projekty (np. w formie retrospekcji czy post mortem). W trakcie performance reviews warto omówić nie tylko plany kariery ale też plany rozwoju.
3. Świadome zarządzanie talentami
Mapując kompetencje i tworząc ścieżki rozwoju nie tylko budujemy zaangażowanie i osobistą odpowiedzialność pracowników, ale też zmniejszamy rotację i przygotowujemy zespół na wyzwania przyszłości. Coraz więcej organizacji skupia się na reskillingu i upskillingu (tu link do artykułu 60) – warto wdrożyć te praktyki już dziś, by oszczędzić sobie kosztów rekrutacji w przyszłości
4. „Inteligentne porażki”
Nie każda porażka jest błędem. Organizacje promujące tzw. inteligentne porażki — czyli takie, które wynikają z prób innowacji, testowania hipotez i świadomego eksperymentowania — zyskują bardziej odważne, kreatywne zespoły. Kluczem jest uczenie się z doświadczeń: szybkie wyciąganie wniosków i wprowadzanie korekt, zamiast szukania winnych.
5. Learning agility
Organizacje przyszłości inwestują w learning agility pracowników, czyli zdolność do szybkiego uczenia się, adaptacji i zastosowania wiedzy w nowych sytuacjach. Praktycznie oznacza to promowanie mikro-nauki (microlearning), uczenia się przez doświadczenie, budowanie społeczności uczących się (learning communities) oraz systemowe wspieranie postawy „ciągłego ucznia” — także w codziennych zadaniach, a nie tylko na szkoleniach – oraz ciągłe, zwinne weryfikowanie planów nauki!
Sięgnij z zespołem po rozwój!
Warto budować środowisko pracy oparte na growth mindset – by zyskać większe zaangażowanie pracowników, lepsze rezultaty i lepszą adaptację do zmian. Wspieranie pracowników i tworzenie przestrzeni do ciągłego rozwoju to kluczowa rola lidera – dzięki temu zespół będzie gotów na kolejne wyzwania. Warto wykorzystać konkretne strategie by budować środowisko sprzyjające rozwojowi, dlatego zapraszamy na specjalne, skondensowane dedykowane warsztaty online, na których omówimy dostępne narzędzia w praktyce. Do zobaczenia!


